Seyahat Sözlüğü
Hava Olayları
Pasaport Nedir?
Pasaport, yurt dışına seyahat ederken kullanılan ve uluslararası şekilde kabul edilen bir tür kimlik belgesidir. Talep üzerine yetkili kurumlar tarafından verilir.
Pasaport başvuruları online ya da doğrudan kurum üzerinden yapılabilir.
Pasaport başvurusu, yasalarca belirlenmiş ücretlere ve kurallara tabidir. Defter bedeli ve bazı pasaportlar için 25 yaş şartı, bunlara örnek gösterilebilir.
Pasaport Çeşitleri
Yurt dışına seyahat etmek isteyenlerin başvurabileceği çeşitli pasaport türleri vardır: Umuma mahsus pasaport (bordo), hususi pasaport (yeşil), diplomatik pasaport (siyah) ve hizmet pasaportu (gri).
Şartları yerine getiren her Türk vatandaşı umuma mahsus pasaport, yani bordo pasaport başvuru yapabilir. Yeşil, siyah ve gri pasaport çeşitlerine sahip olmak için belirli kriterlerin karşılanıyor olması gerekir.
Pasaport Nasıl Alınır?
- Pasaport başvurusunda bulunmak için öncelikle randevu alınması gerekmektedir. Randevu sistemi, başvuru işlemlerinin düzenli ve hızlı bir şekilde yapılmasını sağlar. Randevular https://randevu.nvi.gov.tr web sitesinden ya da Alo 199 çağrı merkezinden alınabilir.
- Kimlik belgesi, biyometrik fotoğraf ve varsa eski pasaport başvuruda gereklidir. Ayrıca çocuklar için anne ve babanın muvafakat belgesi de istenebilir.
- Pasaport türüne göre belirlenen ücretlerin ödenmesi gerekir. Ücretler, başvuru merkezlerinde ya da bazı bankalar üzerinden ödenebilir.
- Pasaport başvurusu, genellikle online olarak başvuru merkezlerinden yapılır. Gerekli belgeler teslim edildikten sonra başvuru işlemi tamamlanır ve başvuru sahibine başvurunun tamamlandığına dair bir belge verilir.
- Başvuru onaylandığında pasaport, genellikle belirtilen adrese posta yoluyla gönderilir. Pasaport teslim süresi, başvuru yoğunluğuna göre değişebilir.
Pasaport Başvurusu Nasıl ve Nereden Yapılır? (Pasaport Başvuru Merkezleri)
Pasaport başvurusu yapmak için pasaport başvuru sistemi üzerinden önceden randevu alınması gerekmektedir. Başvuru işlemi için randevu almak, işlemin daha hızlı ve düzenli bir şekilde yapılmasını sağlar.
Randevu için aşağıdaki yöntemler kullanılabilir:
- 199 numaralı çağrı merkezi aracılığıyla pasaport başvuru randevusu alınabilir.
- nvi.gov.tr adresi üzerinden online olarak başvuru randevusu alınabilir.
- "NVI Mobil" akıllı telefon uygulaması üzerinden randevu alınabilir.
Randevu aldıktan sonra başvuru gününde ilgili pasaport başvuru merkezine gidilmesi gerekir. Başvurular, pasaport başvuru merkezleri olarak belirlenen ilçe nüfus müdürlüklerinde yapılır. Randevu gününde, başvuru yapacak kişiler sıramatikten bir sıra numarası alarak işlemlerine başlar. Hususi (yeşil) pasaport ve hizmet (gri) damgalı pasaport başvuruları, sadece İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğü’nde yapılmaktadır. Bu tür pasaport başvuruları için gereken belgeler ve formlar da önceden hazırlanıp başvuru sırasında teslim edilmelidir.
Bordo pasaport başvuruları ise tüm ilçe nüfus müdürlüklerinde yapılabilir. Başvuru sırasında biyometrik fotoğraf, kimlik belgesi, ödenmiş harç ve pasaport defter bedeli dekontu gibi belgeler talep edilir. Başvurunun tamamlanmasının ardından pasaportlar Ankara’da basılır ve PTT kargo ile belirtilen adrese gönderilir. Ayrıca pasaportun öncelikli olarak basılmasını isteyenler, başvuru sırasında uçak bileti veya katılacağı uluslararası etkinliklerin belgeleri gibi aciliyet gerektiren durumu gösteren belgeleri sunmalıdır.
Pasaport Randevusu Nasıl Alınır?
Pasaport başvurusu yapabilmek için öncelikle pasaport randevu alınması gerekmektedir. Randevu almak, başvuru merkezlerindeki yoğunluğu azaltmak ve başvuru işlemlerinin hızlı bir şekilde tamamlanması için zorunludur. Pasaport randevu işlemi, resmi pasaport başvuru sistemi üzerinden online olarak ya da ilgili çağrı merkezlerinden telefon aracılığıyla alınabilir. Randevu alırken kişisel bilgilerin doğru girilmesi, başvuru sürecinin güvenliği ve doğruluğu açısından önemlidir.
Randevu günü geldiğinde başvuru merkezinde belirtilen saatte hazır bulunmak gereklidir. Pasaport başvurusu sırasında belgelerin eksiksiz ve doğru olması önem taşır. Randevulu başvurular sayesinde vatandaşlar, uzun bekleme süreleri olmadan işlemlerini hızlı bir şekilde tamamlayabilir.
Pasaport Başvuru Durumu Sorgulama
Pasaport başvurusunun durumunu öğrenmek için başvuru sahipleri, nüfus müdürlüklerinin web siteleri üzerinden sorgulama yapabilir. Başvuruyu tamamladıktan sonra nüfus müdürlüğü tarafından verilen başvuru numarası ve kişisel bilgilerle yapılan bu sorgulama, başvurunun hangi aşamada olduğunu gösterir.
Pasaport başvuru takibi için sorgulama sisteminde “işleme alındı,” “onay sürecinde,” “basım aşamasında,” ya da “teslimat için kargoya verildi” gibi bilgilendirmeler yer alır. Eğer başvuruyla ilgili eksik bir belge varsa ya da ek işlem yapılması gerekiyorsa, bu durum da sistem üzerinden belirtilir.
Pasaport basıldıktan sonra kargoya teslim edilen pasaportların takibi için başvuru sahibi, kargo takip numarası alır ve bu numarayla teslim sürecini takip edebilir. Bu süreç, kişilerin başvuru merkezine gitmesine gerek kalmadan başvurunun tamamlandığını ve pasaportun teslim için yolda olduğunu öğrenmesini sağlar.
Pasaport İçin Gerekli Evraklar
Pasaport başvurusu yaparken başvuru türüne göre belirli belgelerin eksiksiz olarak hazırlanması gerekmektedir. Pasaport için gerekli evraklar, başvuru sürecinin sorunsuz ve hızlı bir şekilde ilerlemesi açısından önemlidir. Belgeler, başvuru yapılacak pasaport türüne göre değişiklik gösterebilir. Bu belgelerin randevu sırasında başvuru merkezinde hazır bulundurulması zorunludur.
Umuma Mahsus Pasaport Başvurusu İçin İstenilen Belgeler
- Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı ya da nüfus cüzdanı
- Son altı ay içinde çekilmiş, arka fonu beyaz biyometrik fotoğraf
- Daha önce alınan tüm pasaportlar
- Pasaport harcı ve defter bedelinin ödendiğine dair makbuz
- 18 yaşından küçükler için ebeveyn onayı ya da muvafakat belgesi
- Yurt dışında okuyanlar için öğrenci belgesi
Hususi Damgalı Pasaport Başvurusu İçin İstenilen Belgeler
- Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı ya da nüfus cüzdanı
- Biyometrik fotoğraf (son altı ay içinde çekilmiş)
- Çalışılan kurumdan alınan hususi damgalı pasaport talep formu
- Pasaport harcı ve defter bedelinin ödendiğine dair makbuz (harçsız yeşil pasaportlarda harç muafiyeti uygulanabilir)
- Kişinin çalıştığını gösteren resmî belge
- Emekliler için bir defaya mahsus kadro derecesi ve unvanı gösteren belge
- 18 yaşından küçükler için ebeveyn onayı ya da muvafakat belgesi
- Ebeveynlerinin hakkından dolayı pasaport alacak engelli çocuklar için sağlık kurulu raporu
Hizmet Damgalı Pasaport Başvurusu İçin İstenilen Belgeler
- Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı ya da nüfus cüzdanı
- Biyometrik fotoğraf (son altı ay içinde çekilmiş)
- Çalışılan kurumdan alınan hizmet damgalı pasaport talep formu
- Görev yazısı ya da hizmete bağlı resmi görevlendirme belgesi
- Pasaport harcı ve defter bedelinin ödendiğine dair makbuz (genellikle harçsızdır)
- Emekliler için bir defaya mahsus kadro derecesi ve unvanı gösteren belge
- 18 yaşından küçükler için ebeveyn onayı ya da muvafakat belgesi
- Ebeveynlerinin hakkından dolayı pasaport alacak engelli çocuklar için sağlık kurulu raporu
Kimler Pasaport Alabilir?
Pasaport, uluslararası seyahat etmek isteyen ve yasal olarak belirli şartları sağlayan her bireyin alabileceği bir belgedir. Ancak başvuru sırasında bazı koşulları sağlamak gerekmektedir. Pasaport almak için kişinin reşit olması, yasal engelinin bulunmaması ve kimlik bilgilerinin eksiksiz olması gibi temel şartlar bulunur.
Pasaport alabilecek kişiler:
- Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları
- Yabancı uyruklu olup Türkiye’de ikamet izni olan kişiler
- Ebeveyn muvafakati ile reşit olmayan bireyler
- Öğrenci belgesiyle birlikte öğrenciler
- Resmi görevle yurt dışına gönderilen kamu görevlileri
- Diplomatik statüye sahip kişiler ve aileleri
Pasaport alamayacak kişiler:
- Hakkında yurt dışına çıkış yasağı bulunan kişiler
- Yasal borcu nedeniyle yurt dışına çıkış yasağı konulmuş kişiler
- Bazı suçlardan hüküm giymiş ve seyahat hakkı kısıtlanan kişiler
- Pasaport başvurusu için gerekli belgeleri eksik olan kişiler
Pasaport Çeşitleri, Renkleri ve Özellikleri
Pasaportlar, başvuru sahiplerine göre farklı tür, renk ve özelliklere göre düzenlenir. Türkiye’de pasaport çeşitleri renklerine ve kullanım amacına göre çeşitlenir. Bordo (umuma mahsus), yeşil (hususi), gri (hizmet), siyah (diplomatik) ve geçici pasaport olmak üzere farklı pasaport çeşitleri bulunur.
Bordo Pasaport (Umuma Mahsus Pasaport)
Bordo pasaport, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının genel kullanımına sunulan ve en yaygın kullanılan pasaport türüdür. Özel ya da ticari amaçlarla yurt dışına çıkmak isteyen kişilere verilir ve yatırılan ücrete göre geçerlilik süresi 10 yıla kadar uzayabilir. Bordo pasaport sahiplerinin birçok ülkeye giriş yapabilmesi için vize alması gerekir. Bordo Pasaport başvurusu için biyometrik fotoğraf, kimlik belgesi ve başvuru ücreti gibi belgeler sunulmalıdır.
Yeşil Pasaport (Hususi Pasaport)
Yeşil pasaport; belirli kamu görevlilerine, devlet memurlarına ve emeklilerine verilen özel bir pasaport türüdür. Bu pasaportu alan kişiler, çoğu Avrupa ve Asya ülkesi başta olmak üzere yeşil pasaporta vize istemeyen ülkelere vizesiz seyahat edebilir. Yeşil pasaport, belirli ayrıcalıklar sağlasa da sadece kişilerin görevde olduğu ya da emeklilikten sonra belirlenen süreyle geçerlidir. Aile fertleri, belirli koşullarda yeşil pasaporttan yararlanabilir.
Gri Pasaport (Görev / Hizmet Pasaportu)
Gri pasaport, Türkiye Cumhuriyeti adına yurt dışında görevlendirilen kamu personeline veya belirli kamu projeleri için görevlendirilenlere verilir. Sadece görev süresi boyunca geçerlidir ve görev bittiğinde iptal edilir. Gri pasaport sahipleri, birçok ülkeye vizesiz seyahat edebilir ancak pasaportun geçerlilik süresi görevle sınırlıdır.
Siyah Pasaport (Diplomatik Pasaport)
Siyah pasaport; diplomatik statüye sahip olan kişilere, devleti temsil görevi üstlenen diplomatlara ve üst düzey devlet görevlilerine verilir. Siyah pasaport sahipleri, uluslararası birçok ülkeye vizesiz giriş yapabilir ve diplomatik dokunulmazlık haklarından yararlanabilir. Bu pasaport türü, diplomatik görev süresi boyunca geçerlidir. Görev sona erdiğinde pasaportun geçerliliği iptal edilir.
Geçici Pasaport
Geçici pasaport, yurt dışında pasaportunu kaybeden ya da çaldıran kişilere, Türkiye’ye dönüş yapabilmeleri amacıyla verilen kısa süreli bir belgedir. Türkiye’ye dönüş dışında başka bir amaçla kullanılamaz ve yalnızca tek seyahat için geçerlidir. Genellikle konsolosluklar aracılığıyla hızlıca düzenlenir.
Bebek Pasaportu
Bebek pasaportu, doğumdan itibaren 18 yaşından küçük bireyler için düzenlenen özel bir pasaport türüdür. Diğer pasaportlarla aynı özellikleri taşısa da geçerlilik süresi yaşa göre kısaltılabilir. Ayrıca bu pasaportların yenilenmesi gerekebilir. Başvuru sırasında ebeveynlerin onayı zorunludur ve biyometrik fotoğraf gibi belgeler istenir.
Öğrenci Pasaportu
Öğrenci pasaportu, yurt dışında eğitim ya da kısa süreli öğrenim görmek isteyen öğrencilere sunulan özel bir pasaport türüdür. Öğrenciler, belge sunarak bazı ülkelerde vize kolaylığı elde edebilir ve pasaport harcı muafiyeti gibi avantajlardan yararlanabilir.
E-Pasaport Nedir?
E-pasaport, bordo, yeşil, siyah gibi farklı renklerdeki pasaport türlerinin elektronik ortamda işlenebilen ve biyometrik verileri içeren türüdür. E-pasaport, eski tip pasaportlarda var olan pasaport numarası, ad, soyad, uyruk, doğum tarihi, kimlik numarası, düzenlenme ve geçerlilik tarihi gibi tüm bilgileri içeren ve kişisel bilgilerle birlikte, fotoğraf, parmak izi ve imza gibi biyometrik verilerin saklanabildiği çipli (yongalı) pasaportlardır. E-Pasaportlar, pasaport kontrol noktalarında iş yükünü hafifletme amacı ile tasarlanmıştır. Pasaport sahibinin kimliğini güvenli bir şekilde doğrulamak için kullanılır. E-pasaportlar, güvenlik açısından daha korumalıdır ve uluslararası alanda yüksek geçerliliğe sahiptir.
Yurt Dışında Pasaport Yenileme İşlemi Yapılabilir mi?
Yurt dışında pasaport süresi dolmak üzere olan ya da pasaportunun geçerliliği biten kişiler, bulundukları ülkede pasaport yenileme işlemi yapabilir. Bunun için Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliklerine, konsolosluklara ya da büyükelçiliklere başvurulması gerekir.
Başvuru işlemlerinin tamamlanabilmesi için öncelikle pasaport yenileme randevusu alınması şarttır. Randevu, konsoloslukların ya da büyükelçiliklerin resmi web sitelerinden online olarak alınabilir. Başvuru için gerekli belgeler ve pasaport yenileme ücretleri gibi bilgiler başvuru merkezlerinde detaylandırılır. Yurt dışında yenilenen pasaportlar, Türkiye'de yapılan başvurularla aynı standartlardadır. Başvurunun sonuçlanması genellikle 4 ila 6 hafta arasında sürer.
Pasaport yenileme işlemi, yurt dışındayken yapılan başvurularda belirli bir süreci kapsar. Yenileme randevusuna giderken eski pasaport, kimlik belgesi, biyometrik fotoğraf ve başvuru ücreti gibi belgelerin eksiksiz olması önemlidir. Yurt dışında yenilenen pasaportlar, yenilenen ülkenin konsolosluk veya büyükelçilik hizmetleri üzerinden Türkiye’ye ulaştırılır ya da verilen adrese kargo ile teslim edilebilir.
Yenileme işlemi tamamlandığında eski pasaport, yeni pasaport teslim edilene kadar geçici olarak kullanılabilir. Eğer ihtiyaç duyulursa bu pasaportla Türkiye'ye dönüş yapılabilir. Ancak bazı ülkeler, bu pasaportlara farklı kurallar uygulayabilir. Bu nedenle, başvurudan önce seyahat edilen ülkenin pasaport yenileme koşulları hakkında bilgi alınması yararlı olur.
Pasaport Fotoğrafı Nasıl Olmalıdır? Pasaport Fotoğraf Standartları Nelerdir?
Pasaport başvurusu için gereken biyometrik fotoğraf, belirli standartları karşılamalı ve güncel bir şekilde sunulmalıdır. Biyometrik fotoğraf, başvuru sahibinin kimliğini güvenli bir şekilde tanımlamak amacıyla dijital formatta işlenebilecek özellikte olmalı ve uluslararası standartlara göre çekilmelidir. Bu standartlar, pasaport başvurusu sırasında belgelerin eksiksiz sunulması ve kabul edilmesi açısından zorunludur.
Pasaport fotoğrafı için standartlar şu şekildedir:
- Biyometrik fotoğraf 50 mm x 60 mm boyutlarında olmalı ve başvuru sırasında güncel olmalıdır (son altı ay içinde çekilmiş olmalı).
- Arka fon beyaz, gölgesiz ve desensiz olmalıdır.
- Yüz, objektife tam karşıdan bakmalıdır. Omuzlar dik ve baş ortalanmış şekilde olmalıdır.
- Fotoğrafta nötr bir ifade bulunmalı, ağız kapalı olmalıdır. Gülümseme veya kaşları kaldırma gibi ifadeler olmamalıdır.
- Renkli camlı gözlükler kabul edilmez. Şeffaf camlı gözlükler ise gözlerin net bir şekilde görülmesini engellememelidir. Çerçeve göz hizasını kapatmamalıdır.
- Yüzde gölge olmamalıdır. Doğal ve doğru ışıklandırma kullanılmalıdır. Aşırı parlaklık ya da koyu alanlar bulunmamalıdır.
- Fotoğraf net, yüksek çözünürlükte olmalıdır. Leke, yırtık ya da kırışıklık içermemelidir.